Một đợt thu hồi rau xà lách iceberg đã biến thành vấn đề lớn hơn nhiều so với một sản phẩm lỗi. Người mua giảm ăn salad, nhà hàng mất khách và các cửa hàng bán rau tươi bị ảnh hưởng, kể cả những nơi không liên quan đến lô hàng bị thu hồi.

Theo CDC, đợt bùng phát Cyclospora liên quan đến xà lách iceberg từ Central Mexico đã ghi nhận 6,358 ca bệnh, 278 ca nhập viện và 2 ca tử vong tại 15 tiểu bang. Taylor Farms de Mexico bắt đầu thu hồi toàn bộ xà lách iceberg từ khu vực này vào ngày 17 tháng 7.

Cyclospora là ký sinh trùng gây bệnh đường ruột. Người mắc bệnh thường bị tiêu chảy, mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, đau bụng hoặc đầy hơi. Triệu chứng có thể xuất hiện sau vài ngày đến hai tuần, và xét nghiệm phân thông thường không phải lúc nào cũng kiểm tra Cyclospora. CDC khuyến cáo người có triệu chứng nên liên hệ bác sĩ và hỏi về xét nghiệm phù hợp.

Không phải tất cả rau xà lách, sản phẩm của Taylor Farms hay các nhà hàng đều liên quan đến vụ việc này. Chỉ lô xà lách iceberg có nguồn gốc từ Central Mexico mới bị thu hồi, lô này được phân phối đến một số nhà hàng và cửa hàng bán lẻ tại 27 tiểu bang. Theo CDC, các sản phẩm thuộc lô này đã hết hạn sử dụng, nên hiện không còn được bày bán tại cửa hàng hay nhà hàng nữa.

Nhưng tâm lý lo ngại của khách hàng không vì thế mà dừng lại. Forbes dẫn dữ liệu NielsenIQ cho thấy doanh số đơn vị xà lách tươi tại Mỹ giảm 9% trong tuần kết thúc ngày 18 tháng 7. Doanh số salad đóng gói cũng giảm 14% trong bốn tuần kết thúc ngày 25 tháng 7, so với cùng kỳ năm trước.

Taco Bell chịu ảnh hưởng rõ rệt nhất, do một số địa điểm của chuỗi này từng sử dụng xà lách từ nguồn cung đang bị điều tra. Theo Forbes, lượng khách đến Taco Bell giảm 20,8% vào ngày 23 tháng 7 so với các ngày thứ Năm tương đương trong năm trước. Trong khi đó, Sweetgreen, chuỗi salad khẳng định không dùng xà lách iceberg và cũng không bị cơ quan y tế liên hệ trong đợt bùng phát, vẫn phải điều chỉnh dự báo doanh số do người tiêu dùng trở nên dè dặt hơn với thực phẩm tươi.

Vấn đề không chỉ nằm ở an toàn thực phẩm, mà còn ở chỗ người tiêu dùng khó phân biệt mức độ rủi ro. Khi thông tin lan truyền theo hướng “rau xà lách có vấn đề”, người mua dễ nhầm lẫn giữa sản phẩm bị thu hồi và những sản phẩm hoàn toàn an toàn. Vì vậy, cả nhóm rau tươi đều bị ảnh hưởng, dù thực tế nguồn gốc và chuỗi cung ứng là hoàn toàn khác nhau.

CDC vẫn đang điều tra nhiều ổ dịch Cyclospora khác trên toàn nước Mỹ và cho biết không phải tất cả các ca bệnh đều liên quan đến xà lách iceberg. Từ ngày 1 tháng 5 đến nay, cơ quan này đã ghi nhận 13,895 ca được xác nhận mắc cyclosporiasis trong nước, cùng hơn 10,455 ca khác đang chờ xác minh thêm. Đây là mức tăng rất cao so với cùng kỳ năm 2025, khi chỉ có 1,180 ca được ghi nhận.

Với người mua, phản ứng hợp lý không phải là ngừng ăn rau tươi. Hãy theo dõi thông báo thu hồi cụ thể, kiểm tra nhãn và hạn dùng khi có cảnh báo. Rửa tay, rửa rau dưới vòi nước trước khi ăn hoặc chế biến. CDC lưu ý việc rửa không thể bảo đảm loại bỏ Cyclospora hoàn toàn, còn nấu đến ít nhất 158°F có thể tiêu diệt ký sinh trùng.

Vụ việc này cho thấy rủi ro trong chuỗi cung ứng thực phẩm không phải lúc nào cũng “lan rộng”, mà thường mang tính cục bộ theo lô hàng và nguồn gốc cụ thể. Tuy nhiên, phản ứng của người tiêu dùng lại có xu hướng “lan rộng theo cảm nhận”, khiến cả ngành hàng bị ảnh hưởng vượt xa phạm vi thực tế của sự cố. Điều đó đặt ra bài toán không chỉ về an toàn thực phẩm, mà còn về cách truyền thông và truy xuất nguồn gốc để giúp người mua phân biệt rõ đâu là rủi ro thực sự, và đâu chỉ là lo ngại do sự lan truyền thông tin.

‍