Data / Report
Một cuộc điều tra của San Francisco Chronicle cho thấy hệ thống 360Value của Verisk, được nhiều công ty bảo hiểm sử dụng để ước tính chi phí xây lại nhà, có thể đưa ra con số thấp hơn thực tế hàng trăm ngàn đô la. Vấn đề thường chỉ lộ ra sau wildfire, khi chủ nhà phát hiện số tiền bảo hiểm không đủ để xây lại căn nhà đã mất.
Khi mua homeowner insurance, nhiều người thường chú ý đến premium, deductible và các quyền lợi trong policy. Tuy nhiên, có một con số rất quan trọng được sử dụng trong trường hợp căn nhà bị phá hủy hoàn toàn: Coverage A, tức giới hạn số tiền bảo hiểm dành cho việc xây lại căn nhà.
Theo cuộc điều tra của San Francisco Chronicle, nhiều công ty bảo hiểm lớn sử dụng các phần mềm replacement cost estimator để tính con số này. Tuy nhiên, dữ liệu và quy trình phía sau những công cụ đó có thể đánh giá thấp đáng kể chi phí xây dựng thực tế.
Một trong những công cụ phổ biến nhất là 360Value của Verisk. Theo Chronicle, các insurers sử dụng 360Value đại diện cho khoảng hai phần ba thị trường Mỹ.
Theo điều tra, ít nhất 4 công ty bảo hiểm lớn tại California gồm State Farm, Farmers Insurance Group, CSAA và USAA đã biết về những hạn chế của hệ thống này trong nhiều năm, thông qua các vụ kiện và điều tra của cơ quan quản lý, nhưng vẫn tiếp tục sử dụng 360Value.
Trường hợp của Mike Kubo tại Bonny Doon, Santa Cruz County cho thấy rõ sự chênh lệch lớn giữa số tiền bảo hiểm và chi phí xây lại thực tế.
Gia đình Kubo mất nhà trong vụ việc CZU Lightning Complex fires năm 2020. Trước đó, State Farm nâng mức coverage lên khoảng $640,000.
Nhưng khi gia đình Kudo bắt đầu xây lại ngôi nhà, chi phí thực tế đã lên tới khoảng $1.4 million, gần gấp đôi số tiền bảo hiểm chi trả. Khoản thiếu hụt khoảng $800,000 buộc gia đình phải dùng tiền tiết kiệm và vay thêm mortgage, tạo ra gánh nặng tài chính kéo dài.
Điều đáng chú ý là ngay từ đầu, Kubo đã không hoàn toàn tin vào mức ước tính của bảo hiểm. Khi mua nhà năm 2016, agent ban đầu chỉ đề xuất khoảng $475,000, và chỉ sau nhiều lần điều chỉnh, hạn mức bảo hiểm mới được nâng lên $640,000.
Ngay cả sau khi nhà đã được xây lại, hệ thống 360Value vẫn ước tính chi phí chỉ khoảng $902,000, thấp hơn nhiều so với thực tế, và còn ghi sai một số thông tin cơ bản của căn nhà.
360Value thu thập thông tin về căn nhà, sau đó chia cấu trúc thành các phần như mái, cửa, sàn, tường, sơn và nền móng để ước tính chi phí xây lại.
Sau đó, hệ thống kết hợp dữ liệu này với giá vật liệu và chi phí nhân công để đưa ra con số replacement cost, giúp agent tạo bản ước tính chi phí nhanh mà không cần khảo sát trực tiếp.
Tuy nhiên, theo điều tra của Chronicle, một phần dữ liệu “prefill” có thể đến từ nguồn cũ như county assessor records, hoặc được hệ thống tự mô hình hóa khi thiếu thông tin chính xác.
Điều này dễ dẫn đến sai lệch nếu nhà đã remodel nhưng chưa cập nhật hồ sơ, hoặc các thông số như diện tích và đặc điểm cấu trúc bị ghi sai.
Một tài liệu Verisk chuẩn bị cho Farmers năm 2019, được Chronicle xem xét, phân tích gần 213,000 căn nhà bị phá hủy tại Mỹ và Canada, cho thấy với nhà dưới 2,500 square feet, dữ liệu prefill về foundation shape sai khoảng một nửa trường hợp.
Tài liệu cũng ghi nhận agents hiếm khi chỉnh lại dữ liệu do hệ thống tự điền.
Ngay cả khi thông tin về căn nhà được ghi nhận chính xác, một vấn đề khác vẫn nằm ở chi phí nhân công và vật liệu dùng để tính chi phí xây lại.
Matt Everson, một nhà thầu ở Sonoma County từng tham gia xây lại nhà sau vụ cháy Tubbs Fire năm 2017, nói với Chronicle rằng các ước tính ông thực hiện thường cao hơn khoảng 30% đến 50% so với kết quả từ 360Value.
Theo ông, nguyên nhân chính là hệ thống này thường tính chi phí nhân công thấp hơn thực tế tại California.
Verisk cho biết họ thu thập dữ liệu từ khoảng 50,000 nhà cung cấp về vật liệu, thiết bị và nhân công, kết hợp với dữ liệu từ các yêu cầu bồi thường trước đó và cập nhật chi phí xây dựng hàng tháng.
Tuy nhiên, trong thỏa thuận cấp phép, Verisk cũng nêu rõ họ không đảm bảo độ chính xác tuyệt đối của dữ liệu giá và đây chỉ nên được xem là mức tham chiếu ban đầu để ước tính.
Verisk cũng nói với Chronicle rằng 360Value không nên là yếu tố duy nhất để quyết định hạn mức bảo hiểm, mà chỉ nên được dùng như một công cụ hỗ trợ cho các nhân viên thẩm định bảo hiểm.
Underinsurance sau wildfire không phải là vấn đề mới.
Theo California Department of Insurance, từ 2003 đến 2024 có hàng trăm khiếu nại từ người bị cháy nhà cho biết bảo hiểm không đủ để xây lại. Sau các đợt cháy lớn năm 2015 và 2017, cơ quan này đã kiểm tra một số công ty bảo hiểm và phát hiện tình trạng ước tính chi phí xây lại thấp hơn thực tế, dẫn đến thiếu coverage.
Kết quả điều tra cũng cho thấy một số công ty đã phải trả lại tổng cộng hơn $198 million cho khách hàng bị ảnh hưởng.
Các cuộc kiểm tra của California Department of Insurance ghi nhận nhiều trường hợp sử dụng công cụ ước tính như 360Value dẫn đến coverage thấp hơn chi phí thực tế.
Các công ty này sau đó đều cho biết sẽ điều chỉnh quy trình và hỗ trợ thêm cho khách hàng bị ảnh hưởng.
Một phần quan trọng của cuộc điều tra đến từ các tài liệu nội bộ của Farmers được đưa ra trong một vụ kiện liên quan đến Woolsey Fire năm 2018. Những tài liệu này cho thấy công ty không chỉ sử dụng hệ thống 360Value một cách thụ động, mà còn từng tự phát hiện ra các dấu hiệu sai lệch trong chính công cụ này.
Cụ thể, trong quá trình xem xét các claims sau vụ cháy, Farmers ghi nhận rằng các replacement cost estimates do 360Value tạo ra thường thấp hơn đáng kể so với chi phí thực tế để xây lại nhà. Trong một số trường hợp được nêu trong hồ sơ, chi phí xây dựng thực tế có thể cao gần gấp đôi so với con số ban đầu mà hệ thống đưa ra.
Điều này đặc biệt quan trọng vì 360Value không chỉ được dùng để tham khảo, mà còn là cơ sở để thiết lập mức bảo hiểm (coverage limit) ngay từ đầu. Khi con số ban đầu bị thấp, toàn bộ hợp đồng bảo hiểm có thể bị “neo” ở mức không đủ.
Hồ sơ cũng cho thấy một vấn đề khác nằm ở cách quy trình được thiết kế. Để giảm thời gian tạo estimate, Farmers đã giảm số lượng thông tin mà agents phải nhập thủ công, đồng thời dựa nhiều hơn vào dữ liệu được hệ thống tự động điền sẵn (prefilled data).
Vấn đề là những dữ liệu này không phải lúc nào cũng chính xác hoặc được cập nhật đầy đủ. Khi agents không kiểm tra lại kỹ, các sai lệch nhỏ như diện tích nhà, chất lượng vật liệu hoặc đặc điểm xây dựng có thể bị giữ nguyên trong hệ thống. Và từ đó ảnh hưởng trực tiếp đến mức coverage cuối cùng.
Khi bảo hiểm không đủ, nhiều gia đình phải tự bù tiền, vay nợ hoặc thay đổi kế hoạch xây dựng, thậm chí rời khỏi khu vực đang sinh sống.
Điều này khiến quá trình phục hồi sau cháy rừng kéo dài nhiều năm.
Thị trường home insurance tại California hiện còn có một vấn đề khác: coverage ngày càng đắt và khó mua tại những khu vực có wildfire risk cao.
Điều đó khiến nhiều homeowner dù nhận ra mình đang underinsured vẫn không thể hoặc không muốn tăng coverage vì chi phí quá cao, buộc phải chấp nhận mức bảo hiểm thấp hơn thực tế.
Không chỉ riêng Kubo, mà rất nhiều người khác trong các khu vực bị ảnh hưởng bởi wildfire cũng rơi vào tình huống tương tự: họ hiểu rủi ro nhưng vẫn phải chọn phương án rẻ hơn để duy trì bảo hiểm, thường là kết hợp với California FAIR Plan khi không còn lựa chọn nào khác trên thị trường.
Đó cũng là vấn đề lớn hơn mà cuộc điều tra của San Francisco Chronicle chỉ ra: homeowner có thể dựa vào một con số tưởng rằng đủ để xây lại nhà, nhưng chỉ đến khi xảy ra total loss mới biết khoảng cách giữa insurance coverage và chi phí thực tế lớn đến mức nào.
Spice Up Your Seafood Experience
Let Us Cater Your Next Event
.jpg)
